Zonnepanelen: stroom verkopen aan buren na 2027

Vanaf 1 januari 2027 vervalt de salderingsregeling voor zonnepaneelbezitters in Nederland. Overtollige stroom die u teruglevert aan het net, wordt dan vergoed tegen het veel lagere teruglevertarief — gemiddeld 4 tot 9 eurocent per kWh in 2026, tegenover een inkoopprijs van ongeveer 23 eurocent per kWh. Dat verschil maakt dat veel huishoudens op zoek gaan naar manieren om overproductie beter te verzilveren. Stroom verkopen aan de buren — ook wel peer-to-peer energiehandel of lokale energiedeling genoemd — is één van de meest besproken alternatieven. Maar hoe werkt het precies, wat levert het op en welke regels gelden er in Nederland?

Zonnepanelen stroom verkopen aan buren na 2027: hoe werkt dat?

Peer-to-peer energiehandel betekent dat u als particuliere producent uw zelf opgewekte elektriciteit rechtstreeks verkoopt aan een andere particulier in uw omgeving, zonder tussenkomst van een grote energiemaatschappij. In theorie klinkt dit eenvoudig: uw zonnepanelen wekken meer op dan u verbruikt, de buren verbruiken meer dan ze opwekken, en u spreekt een prijs af die voor beiden gunstiger is dan de marktprijzen.

In de praktijk loopt alle elektriciteit in Nederland — ook lokaal opgewekte — via het distributienet van de netbeheerder. Fysiek gezien gaat uw stroom dus altijd via het net van Netbeheer Nederland, zelfs als uw buurman slechts 30 meter verderop woont. U kunt dus niet letterlijk een kabel trekken naar de overbuurman. Wat wél kan, is een administratieve constructie waarbij u de opbrengst van uw panelen financieel verrekent met het verbruik van de buren, via een erkend platform of een energiecoöperatie.

Er zijn twee gangbare modellen:

• Energiecoöperatie of VvE-constructie: Een groep bewoners richt gezamenlijk een energiecoöperatie op. De coöperatie verkoopt de geproduceerde stroom collectief en verdeelt de opbrengst. Dit vereist een vergunning als energieleverancier tenzij er gebruik wordt gemaakt van vrijstellingen.
• Peer-to-peer platform: Commerciële platforms fungeren als tussenpersoon. U registreert uw productie, de buurman registreert zijn verbruik, en het platform verrekent financieel. Voorbeelden zijn buitenlandse platforms zoals Vandebron of, in het buitenland, Piclo en LO3 Energy.

Voor mensen die zonnepanelen delen binnen een appartementencomplex, geldt een vergelijkbare maar specifiekere regeling — lees meer over de situatie bij collectieve saldering via een VvE na 2027.

Wat zegt de Nederlandse wet over lokale energiehandel?

Nederland kent strenge regels rondom het leveren van elektriciteit. Op grond van de Elektriciteitswet 1998 — en de opvolger daarvan, de Energiewet die naar verwachting in 2026 volledig in werking treedt — mag alleen een erkende energieleverancier stroom verkopen aan huishoudens. Een particulier zonder vergunning mag zijn stroom dus niet zomaar aan de buurman verkopen.

Er zijn echter twee belangrijke uitzonderingen:

1. Postcoderoosregeling (SCE-subsidie): Via de Stimulering Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie (SDE++) en de SCE-subsidie van RVO kunnen leden van een energiecoöperatie een korting op energiebelasting ontvangen voor lokaal opgewekte stroom. Dit is de zogenaamde postcoderoosregeling.
2. Energy Sharing (Energiedeling): De nieuwe Energiewet introduceert het concept van energiedeling (Article 2.6 van het wetsvoorstel). Hierbij mogen particulieren en kleine ondernemingen stroom uitwisselen binnen een gedefinieerd gebied, mits ze zijn aangesloten op hetzelfde transformatorstation. De administratie loopt via de netbeheerder.

Volgens het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) kan lokale energiedeling bijdragen aan een efficiënter gebruik van het laagspanningsnet en de piekbelasting verminderen. Dat maakt het politiek aantrekkelijk, maar de praktische uitvoering vereist nog veel uitwerking in lagere regelgeving.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt toezicht op de energiemarkt en bewaakt dat ook bij energiedeling de consument voldoende beschermd wordt. Particulieren die zonder vergunning stroom “verkopen” lopen het risico op een boete.

Zonnepanelen stroom verkopen aan buren na 2027: wat levert het op?

De financiële aantrekkelijkheid van stroom verkopen aan buren hangt af van de prijs die u kunt bedingen. Stel dat u en uw buurman een prijs afspreken van 15 eurocent per kWh — dat is gunstiger voor de buurman dan de marktprijs van ~23 eurocent, en gunstiger voor u dan het teruglevertarief van ~6 eurocent. Beide partijen profiteren.

Uit de tabel blijkt dat lokale energiedeling financieel een stuk aantrekkelijker is dan simpelweg terugleveren aan de energiemaatschappij. Toch is het eigenverbruik verhogen nog altijd de meest rendabele optie — elke kilowattuur die u zelf verbruikt, spaart u de volledige inkoopprijs uit. Wilt u weten hoe u dat aanpakt, lees dan meer over eigenverbruik verhogen na de salderingsafbouw.

Een gemiddeld huishouden met 10 zonnepanelen (3.000 Wp) produceert jaarlijks circa 2.700 kWh. Bij een eigenverbruik van 35% blijft er ongeveer 1.755 kWh over voor teruglevering. Als u dat overschot deels verkoopt aan de buurman voor 15 eurocent, levert dat €263 op — tegenover €105 bij het gewone teruglevertarief van 6 eurocent. Dat scheelt €158 per jaar.

Houd er rekening mee dat bij energiedeling via een platform of coöperatie doorgaans administratiekosten worden gerekend van 1 tot 3 eurocent per kWh. Die verlagen de netto opbrengst.

Praktische stappen om te starten met energiedeling

Wilt u als zonnepaneelbezitter uw stroom lokaal delen of verkopen? Dan zijn dit de concrete stappen:

1. Controleer of u in aanmerking komt: Energiedeling werkt het beste als u en uw buren zijn aangesloten op hetzelfde transformatorstation (meestal het geval in één wijk of straat). Vraag dit op bij uw netbeheerder.
2. Oriënteer u op de SCE-subsidie: Als u een energiecoöperatie opricht, kunt u mogelijk gebruikmaken van de SCE-subsidie van RVO. Dit geeft deelnemers een korting op energiebelasting van circa 9 eurocent per kWh (tarief 2026).
3. Zoek medestanders in uw buurt: Energiedeling is pas rendabel met voldoende deelnemers. Minimaal 10 tot 15 huishoudens maken een coöperatie beheersbaar.
4. Kies een platform of rechtsvorm: Voor kleine groepen is een coöperatie U.A. de meest gebruikte rechtsvorm. Platforms zoals Powerpeers (onderdeel van Vattenfall) bieden een kant-en-klare administratieve omgeving.
5. Regel een slimme meter: Lokale energiedeling vereist nauwkeurige meting van productie én verbruik per kwartier. Zonder slimme meter is deelname niet mogelijk. Lees meer over de rol van de slimme meter na de salderingswijziging.
6. Sluit een deelnemersovereenkomst: Leg afspraken over prijs, looptijd en uitstapregels juridisch vast.

De terugverdientijd van uw zonnepanelen verandert door de salderingsafbouw, maar lokale energiedeling kan dat deels compenseren. Bekijk voor een volledig rekenvoorbeeld de berekening van de terugverdientijd na saldering 2027.

Energiedeling versus thuisbatterij: wat is slimmer?

Veel huishoudens twijfelen tussen investeren in een thuisbatterij of deelnemen aan een lokaal energiedeling-initiatief. Beide opties vergroten de waarde van uw zonnepanelenproductie, maar op een andere manier.

Een thuisbatterij van 10 kWh kost in 2026 gemiddeld €6.000 tot €9.000 inclusief installatie. U verhoogt daarmee uw eigenverbruik van gemiddeld 35% naar 70 à 80%, wat bij een gemiddeld gezin neerkomt op een extra besparing van €300 tot €450 per jaar. De terugverdientijd ligt daarmee op 13 tot 20 jaar — vergelijkbaar met de levensduur van de batterij zelf.

Energiedeling vereist nauwelijks investering voor de individuele deelnemer (buiten eventuele lidmaatschapskosten van de coöperatie), maar de opbrengst per kWh is lager dan bij eigenverbruik. Het is dus geen vervanging van de thuisbatterij, maar een aanvulling voor het resterende overschot dat u toch niet zelf verbruikt.

Voor huishoudens met een lease-constructie voor zonnepanelen gelden andere overwegingen. Lees meer over de gevolgen van de salderingswijziging voor geleasede zonnepanelen.

Voor wie wil weten welke energieprijzen het beste aansluiten bij lokale energiedeling, is een dynamisch contract een serieuze optie. Lees meer over het dynamisch energiecontract in combinatie met zonnepanelen na 2027.

Veelgemaakte fouten bij lokale energieverkoop

Wie zonder goede voorbereiding begint met stroom “verkopen” aan de buurman, loopt tegen problemen aan. Dit zijn de meest voorkomende fouten:

• Zonder vergunning leveren: Rechtstreeks geld vragen voor stroom zonder erkend platform of coöperatie is juridisch niet toegestaan en kan leiden tot problemen met de ACM.
• BTW vergeten: Als u structureel stroom verkoopt, kan de Belastingdienst u aanmerken als ondernemer voor de btw. Particulieren die jaarlijks minder dan €1.800 aan stroom verkopen, vallen doorgaans onder de Kleineondernemersregeling (KOR).
• Geen meetdata beschikbaar: Zonder nauwkeurige kwartierdata van uw omvormer en slimme meter is eerlijke verrekening onmogelijk.
• Te weinig deelnemers: Een coöperatie met twee of drie gezinnen is administratief te duur. Streef naar minimaal 10 deelnemers.
• Onderschatting van netkosten: Zelfs bij lokale energiedeling betaalt u netbeheertarieven per overgedragen kWh. Die kosten verlagen de netto opbrengst.

Wat verandert er na 2027 in de regelgeving?

De nieuwe Energiewet, die de Elektriciteitswet 1998 vervangt, geeft een wettelijke basis aan energiegemeenschappen en actieve afnemers. Dit zijn begrippen uit de Europese Elektriciteitsrichtlijn (2019/944). Nederland moet deze richtlijn volledig implementeren.

Concreet betekent dit dat energiegemeenschappen na 2027 het recht krijgen om stroom te produceren, te delen en te verkopen — ook commercieel — zonder dat elke deelnemer individueel een leveringsvergunning nodig heeft. De gemeenschap als geheel heeft dan een collectieve vergunning of een vrijstelling.

Netbeheer Nederland werkt aan technische standaarden voor de uitwisseling van kwartierdata tussen netbeheerders en platforms. Zonder die standaarden is grootschalige energiedeling technisch onmogelijk. De verwachting is dat de eerste werkende systemen in 2027 of 2028 beschikbaar zijn voor reguliere huishoudens.

Wilt u een compleet overzicht van alle veranderingen rondom saldering, lees dan meer over alle salderingswijzigingen in 2027 op een rij.

Veelgestelde vragen

Mag ik als particulier mijn zonnestroom verkopen aan de buurman?

Niet rechtstreeks zonder tussenkomst van een erkend platform of energiecoöperatie. De Elektriciteitswet vereist een leveringsvergunning. Via een coöperatie of erkend platform is het wél mogelijk, mits u voldoet aan de voorwaarden.

Wat is de SCE-subsidie en kan ik die gebruiken voor energiedeling?

De SCE-subsidie (Stimulering Coöperatieve Energieopwekking) van RVO geeft leden van een energiecoöperatie een korting op energiebelasting van circa 9 eurocent per kWh voor lokaal opgewekte stroom. U dient lid te zijn van een erkende coöperatie die voldoet aan de postcoderosvoorwaarden.

Hoeveel levert energiedeling op ten opzichte van gewone teruglevering?

Bij een afgesproken prijs van 15 eurocent per kWh en een overschot van 1.000 kWh ontvangt u €150 in plaats van €60 bij het standaard teruglevertarief van 6 eurocent. Dat is 2,5 keer zoveel, minus eventuele platformkosten van 1 tot 3 eurocent per kWh.

Heb ik een slimme meter nodig voor energiedeling?

Ja. Energiedeling vereist nauwkeurige meting van productie en verbruik per kwartier. Zonder een slimme meter met kwartierdata is eerlijke verrekening niet mogelijk en kunt u niet deelnemen aan een erkend energiedeling-platform.

Wanneer is de regelgeving voor energiedeling definitief in Nederland?

De nieuwe Energiewet implementeert de Europese Elektriciteitsrichtlijn en geeft energiegemeenschappen een wettelijke basis. De verwachting is dat werkende systemen voor huishoudens beschikbaar komen in 2027 of 2028, afhankelijk van de technische uitwerking door netbeheerders.

Moet ik btw afdragen als ik stroom verkoop aan mijn buren?

Als de jaarlijkse opbrengst onder €1.800 blijft, valt u doorgaans onder de Kleineondernemersregeling (KOR) en hoeft u geen btw af te dragen. Verdient u meer, dan kan de Belastingdienst u aanmerken als btw-plichtig ondernemer. Raadpleeg een belastingadviseur voor uw specifieke situatie.